Bài test: Bạn đang ở mức độ nào của bệnh béo phì?

Lượt xem: 10965

Béo phì là tình trạng tích lũy chất béo quá mức và bất thường, tập trung ở một số vùng trên cơ thể hoặc toàn thân, đến mức ảnh hưởng tới sức khỏe, tăng bệnh tật và giảm tuổi thọ. Béo phì tăng nguy cơ xuất hiện nhiều bệnh tật nguy hiểm cho sức khỏe như: bệnh tim mạch, xơ vữa động mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, ngưng thở khi ngủ, gout, viêm xương khớp, tăng nguy cơ ung thư, đột quỵ…

Thực trạng béo phì

Béo phì được coi là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên thế giới với tỷ lệ ngày càng gia tăng theo từng năm. Nhiều nhà chức trách xem đây là một trong những vấn đề sức khỏe cộng đồng nghiêm trọng của thế kỉ 21. Dù một số nơi vẫn xem những người có thân hình mập mạp, béo tốt là biểu hiện của sự giàu sang và khả năng sinh sản, nhưng với nhiều nước hiện đại khác, người mắc chứng béo phì thậm chí sẽ bị kì thị.

muc-do-benh-beo-phi1

Bạn đang ở mức độ nào của tình trạng béo phì?

Tại các nước đang phát triển, béo phì thường gặp ở thành phố hơn nông thôn. Ngược lại, ở các nước phát triển, tỉ lệ béo phì ở tầng lớp thu nhập thấp và nông thôn lại cao hơn tầng lớp khá giả ở thành phố. Ví dụ ở Mỹ, tỉ lệ thừa cân ở tầng lớp thu nhập thấp cao gấp 7-12 lần so với tầng lớp thu nhập cao. Ở Việt Nam, tỷ lệ thừa cân, béo phì chiếm khoảng 5,6%, trong đó có 6,5% ở các thành phố lớn; 10,7% ở lứa tuổi 15-49 và 21,9% ở lứa tuổi 40-49. Tỷ lệ béo phì ở trẻ học sinh tiểu học Hà Nội là 4,2% và 12,2% ở Thành phố Hồ Chí Minh (Theo số liệu thống kê năm 2013).

Kiểm soát béo phì bằng cách tính cân nặng tiêu chuẩn

Biểu hiện đầu tiên của béo phì luôn thể hiện ở mức độ cân nặng. Mỡ thừa nhiều khiến cân nặng tăng vọt và đến một ngưỡng nào đó sẽ kết hợp cùng nhiều yếu tố khác tạo nên béo phì. Do đó, để tránh béo phì, bạn cần biết được cân nặng lý tưởng tương ứng với chiều cao của mình. Dưới đây là một số công thức tính mức cân nặng tiêu chuẩn ở người lớn (đơn vị:kg)

– Công thức Bruck:

Cân nặng lý tưởng (kg) = (Chiều cao (cm) – 100) x 0.9.
(công thức này được người Nhật Bản áp dụng).

– Công thức Bongard:

Cân nặng lý tưởng (kg) = (Chiều cao(cm) x vòng ngực trung bình (cm) : 240).

– Công thức Lorentz:

Cân nặng lý tưởng (kg) = T– 100 – (T–150/ N).

Trong đó: T là chiều cao (cm); N = 4 với Nam và N = 2 với Nữ.

muc-do-benh-beo-phi2

– Công thức do cơ quan bảo hiểm Mỹ đưa ra:

Cân nặng lý tưởng (kg) = 50 + 0,75 (chiều cao (cm) – 150).

– Công thức Broca:

Cân nặng lý tưởng (kg) = Chiều cao (cm) – 100.

– Chỉ số Quetelet hay chỉ số khối lượng cơ thể:

Từ năm 1995 tổ chức Y tế thế giới khuyên dùng chỉ số khối lượng cơ thể BMI (Body Mass Index) – trước đây gọi là chỉ số Quetelet để nhận định về thể trạng cơ thể. Chỉ số BMI cũng có mối quan hệ gần gũi với tỷ lệ phân bố và tổng lượng mỡ trong cơ thể.

Chỉ số BMI được tính bằng cách chia cân nặng (đơn vị: kg) cho bình phương chiều cao (đơn vị: mét) theo công thức:

beo-phi
(m= cân nặng (kg), h= chiều cao (m))

Tháng 2 năm 2000, cơ quan khu vực Thái Bình Dương của tổ chức Y tế thế giới (WPRO) và Hội nghiên cứu béo phì quốc tế đã phối hợp với Viện nghiên cứu Bệnh đái tháo đường Quốc tế (IDI), Trung tâm Hợp tác dịch tễ học đái tháo đường và các bệnh không lây của tổ chức Y tế thế giới đã đưa ra khuyến nghị về chỉ tiêu phân loại béo phì cho cộng đồng các nước châu Á (IDI & WPRO, 2000) như sau:
muc-do-benh-beo-phi3

Ở một số nước châu Á, chỉ số BMI đã có một số sự thay đổi, cụ thể như Nhật Bản đã xác định một người bị béo phì khi BMI lớn hơn 25 và chỉ số này ở Trung Quốc là lớn hơn 28. Ngoài ra để xác định là béo phì thì cần đo thêm bề dày lớp mỡ dưới da ở cơ tam đầu cánh tay, dưới xương bả vai hay ở mạng sườn trên mào chậu.

Nhìn chung, các ngưỡng về chỉ số BMI vẫn thích hợp với những người có độ tuổi nhỏ hơn 69 tuổi. Còn từ 70 tuổi trở lên, nếu BMI > 30 mà không có biểu hiện của các bệnh mạn tính đang tiến triển thì vẫn nên duy trì cân nặng ở mức độ đó, không cần điều chỉnh để giảm béo.

Chỉ số BMI của một số người nổi tiếng.

Chỉ số BMI của một số người nổi tiếng.

Trên thực tế, BMI là một phép đo rất đơn giản mà không tính đến số đo vòng eo, ngực hoặc hông. BMI cũng không tính đến mật độ xương (khối lượng xương). Một người bị loãng xương nặng (mật độ xương rất thấp) có thể có chỉ số BMI thấp hơn so với người khỏe mạnh khác có cùng chiều cao, nhưng người bị loãng xương sẽ có một vòng eo lớn hơn, nhiều mỡ cơ thể hơn và xương yếu.

muc-do-benh-beo-phi5

Hậu quả nặng nề do béo phì.

Hậu quả nặng nề do béo phì.

Tạm kết: Theo một nghiên cứu, hơn 50% tỉ lệ tử vong hằng năm có liên quan đến những chứng bệnh mãn tính do béo phì gây ra. Với sự tăng cao về mức sống như hiện nay, tỉ lệ người béo phì dự kiến có thể tăng mạnh hơn trong tương lai. Để bảo vệ sức khỏe của chính mình, hãy chủ động phòng tránh béo phì bằng một lối sống khoa học, khỏe mạnh, thường xuyên luyện tập thể chất, ăn uống những chất có lợi cho sức khỏe. Nếu đã bắt đầu bước vào giai đoạn béo phì, hãy tìm cách thích hợp, an toàn để giảm mỡ, giảm cân, kiểm soát cân nặng của mình trong mức độ cho phép và đừng bao giờ đánh mất kiên nhẫn, lòng tin vào sự nỗ lực của bản thân mình.

Bài viết liên quan